Η Γερμανική Τέχνη στους Παγκόσμιους Πολέμους

'Stormtroops_Advancing_Under_Gas',_etching_and_aquatint_by_Otto_Dix,_1924Όταν ξέσπασε ο Πρώτος Παγκόσμιος Πόλεμος, τον Αύγουστο του 1914, πολλοί Γερμανοί καλλιτέχνες πίστεψαν αρχικά ότι οι καταστροφές που θα επέφερε, όπως κάθε πόλεμος, θα συνέβαλλαν στην απόρριψη του αυτοϊκανοποιούμενου υλισμού που χαρακτήριζε την βασιλική αυλή και την άρχουσα τάξη της χώρας.

Πολλοί καλλιτέχνες δήλωσαν εθελοντές για να υπηρετήσουν στο μέτωπο και αρκετοί άλλοι στρατολογήθηκαν. Ορισμένοι προσπάθησαν να αποφύγουν να πολεμήσουν στην πρώτη γραμμή δηλώνοντας εθελοντές για τα ιατρικά σώματα.

Αλλά η αποκαλυπτική καταστροφή και η ανέχεια που επέφερε ο πόλεμος κράτησε πολύ περισσότερο απ’ ό,τι υπολόγιζαν, επιφέροντας τεράστιες απώλειες σε ανθρώπινες ζωές και θρυμματίζοντας την αίσθηση ζωντάνιας και αισιοδοξίας που χαρακτήριζε την γέννηση του εξπρεσιονισμού.

Οι εικαστικές τέχνες, όπως και η αρχιτεκτονική, η μουσική και ο κινηματογράφος, βρέθηκαν στο στόχαστρο των Ναζί, με την άνοδό τους στην εξουσία στις 30 Ιανουαρίου του 1933. Ο Χίτλερ θεωρούσε τον εαυτό του βαθύ γνώστη της τέχνης και αποφάσισε ότι υπήρχαν δύο μορφές τέχνης: Μια “αντι-γερμανική” παρακμιακή τέχνη, που εκφραζόταν από τον Πικάσο και τους “όμοιούς του” και μια κλασική, ρεαλιστική τέχνη που πρόβαλλε τα θετικά της ναζιστικής Γερμανίας και των Γερμανών.

Ο Χίτλερ ίδρυσε το Επιμελητήριο Πολιτισμού του Γ’ Ράιχ και διόρισε επικεφαλής τον Τζόζεφ Γκέμπελς. Το Επιμελητήριο είχε επτά τμήματα: εικαστικές τέχνες, μουσική, θέατρο, λογοτεχνία, τύπος, ραδιόφωνο και κινηματογράφος.

Δόθηκε έγκριση σε σαράντα δύο χιλιάδες καλλιτέχνες που ήταν ελεύθεροι να δημιουργήσουν, αν τηρούσαν τους κανόνες του Επιμελητηρίου. Οι καλλιτέχνες δεν είχαν το δικαίωμα να είναι “πολιτικά αναξιόπιστοι”. Αν έχαναν την έγκριση, τους απαγορευόταν να δημιουργήσουν, να διδάξουν και να εκθέσουν την δουλειά τους.

Η Γκεστάπο έκανε συχνά αιφνιδιαστικές επισκέψεις στα ατελιέ τους για να διαπιστώσει αν δημιουργούσαν σύμφωνα με τους κανόνες που είχαν οριστεί.

Υπ’ αυτές τις συνθήκες δεν προξενεί έκπληξη ότι πολλοί καλλιτέχνες επέλεξαν τη μετανάστευση. Ο Καντίνσκι πήγε στο Παρίσι, ο Κοκόσκα στην Αγγλία, ενώ ο Γκρος μετανάστευσε στις Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής. Όλοι χαρακτηρίστηκαν από τους Ναζί ως “παραγωγοί μη-γερμανικής τέχνης”.

Comments are closed, but trackbacks and pingbacks are open.